كه در اين زندگانى محدود و چند روزه ، با دل نابينا و عقل راكد حركت مىكنند و اهميتى به اهداف و وسائل و فعاليتها براى تنظيم آنها نمىدهند قطعى است كه براى شناخت و تحصيل هدف اعلاى حيات نيز اهميتى قائل نخواهند گشت و بدين ترتيب در امواج هوى و هوس و انگيزه‌هاى خودخواهى ، روزگار خود را به سر خواهند آورد - * ( وَمَنْ كانَ فِي هذِه أَعْمى فَهُوَ فِي الآخِرَةِ أَعْمى وَأَضَلُّ ) * ( 1 ) ( هر كس در اين دنيا كور باشد ( كور زندگى كند ) پس او در آخرت كورتر و گمراه تر خواهد بود . ) همان گونه كه محاسبهء اهداف و وسائل و محاسبهء دقيق سود و زيانهاى مشروع و نامشروع ، براى اين زندگى دنيوى اهميت حياتى دارد ، براى حركت در مسير آخرت كه جاودانى مىباشد ، داراى همان اهميت مىباشد ، زيرا ابديت ، تجسّمى از كيفيت تنظيم شئون زندگى دنيوى و انگيزه‌هاى آن است . احساس مسئوليت در بارهء علم سخن بدون علم ، عمل بدون علم ، اظهار نظر بدون علم ، انديشه بدون علم ، همينها آفات بىعلاج حركت انسانها در مسير « حيات معقول » فرد يا جامعه اى است كه خود را در بارهء علم مسئول احساس نمىكند و مىگويد : بدون استناد به علم ، عمل مىكند ، بدون استناد به علم ، همچنين اظهار نظر مىكند و مىانديشد بدون استناد به علم ، به جنايتى مرتكب مىشود كه قابل مقايسه با جنايات جسمانى نمىباشد . در جنايات جسمانى ، ارواح جنايتشدگان ، ممكن است با كمال سعادت از قفس تن پرواز نمايند . ولى جنايتكارانى كه با اسلحهء مهلك سخن بىعلم ، عمل بدون علم ، اظهار نظر و انديشه بىعلم ، كار مىكنند . ارواح انسانها را از پاى درمىآورند و كل موجوديت و سرمايهء

--> ( 1 ) . الاسراء ، آيهء 72 .